Kişilik bozukluğu ile İlgilendiğini Belirten Doktor ve Uzmanlar

Kişilik bozukluğu hakkında

• Belirtiler ve bulgular

  Belirtiler kişilik bozukluğunun türüne göre değişir. Örneğin en yaygın türlerden biri olan sınırda (borderline) kişilik bozukluğunda kişide bozulmuş düşünme biçimleri, dürtüsel davranışlar ve duygularını kontrol etmekte güçlük görülebilir; yoğun ama dengesiz ilişkileri olabilir ve insanların onu terk edeceğinden endişe edebilir.

  Antisosyal kişilik özellikleri olan bir kişi ise genellikle kolayca hayal kırıklığına uğrar ve öfkesini kontrol etmekte güçlük çeker; yaşamındaki sorunlardan başkalarını sorumlu tutabilir. Diğer kişilik bozukluğu türlerinin belirtileri farklıdır.

  Kişilik bozukluğu olan birinde depresyon ve madde bağımlılığı gibi başka ruh sağlığı sorunları da bulunabilir.

• Nedenler ve risk faktörleri

  Kişilik bozukluklarına neyin yol açtığı tam olarak bilinmiyor; ancak kişinin kalıtımla aldığı genler ile erken dönem çevresel etkilerin (örneğin istismar ya da ihmal gibi sıkıntı verici bir çocukluk deneyiminin) birlikte etkisiyle ortaya çıktığı düşünülmektedir.

• Tanı süreci nasıl işler?

  Kişilik bozukluklarının tanı biçimi değişmektedir. Belirli bir kişilik bozukluğu türü (örneğin sınırda kişilik bozukluğu) tanısı yerine, belirli kişilik özellikleriyle birlikte hafif, orta ya da şiddetli kişilik bozukluğu tanısı alabilirsiniz. Tanınızın ne anlama geldiğini bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşabilirsiniz.

• Tedavi ve yönetim

  Kişilik bozukluğunun tedavisi genellikle bir konuşma terapisini içerir; başka terapi türleri ve ilaçlar da eklenebilir.

  • Konuşma terapileri: Kişi kendi düşüncelerini, duygularını ve davranışlarını daha iyi anlamak için bir terapistle konuşur. Terapist dinleyip önemli konuları kişiyle tartışmanın yanı sıra sorunları çözmeye yönelik yollar belirleyebilir ve gerekirse tutum ve davranışlarını değiştirmesine yardım edebilir. Tedavi, durumun şiddetine ve kişinin yaşadığı diğer sorunlara bağlı olarak birkaç ay ya da birkaç yıl sürebilir.
  • Terapötik topluluklar: Bazı kişilere, yoğun bir grup terapisi için ziyaret edilen ya da kalınan terapötik topluluklarda tedavi önerilebilir. Burada kişilik bozukluğu yaşama deneyimi derinlemesine ele alınır; kişi genellikle birkaç hafta ya da ay boyunca katılır.
  • İlaçlar: Kişilik bozukluğuyla ilişkili depresyon, kaygı ya da psikotik belirtiler gibi sorunlar için ilaç verilebilir; örneğin orta ile şiddetli depresyon belirtileri seçici serotonin geri alım inhibitörü (SSRI) adı verilen bir antidepresan türüyle tedavi edilebilir.

  Psikolojik ya da tıbbi tedavi çoğu zaman yararlıdır; ancak bazen yalnızca destek yeterli olur. Herkese uyan tek bir yaklaşım yoktur; tedavi kişiye göre planlanmalıdır.

• Özel durumlar (gebelik, çocuk, yaşlı)

  Kişilik bozukluğunuz varsa gebeliğiniz sırasında ve bebeğiniz doğduktan sonra ek desteğe ihtiyaç duyabilirsiniz; destek almak isterseniz doktorunuzla ya da ebenizle konuşabilirsiniz.

  Kişilik bozukluğu kişinin yaşamını, ailesini ve arkadaşlarını büyük ölçüde etkileyebilir; ancak destek almak mümkündür.