Plantar Fasiit ile İlgilendiğini Belirten Doktor ve Uzmanlar

Plantar Fasiit hakkında

• Belirtiler ve bulgular

  Plantar fasiitin ana belirtisi ayak tabanında, topuk ve ayak kemeri çevresinde ağrıdır.

  Şu özellikler varsa plantar fasiit olma olasılığı daha yüksektir:

  • ağrı, uyuduktan ya da dinlendikten sonra yürümeye ilk başladığınızda çok daha kötüdür,
  • hareket etmeye başladıkça ağrı yavaş yavaş azalır, ancak uzun süre ayakta durur, yürür ya da koşarsanız kötüleşir,
  • ayak tabanını germek ağrılıdır; örneğin ayak parmaklarınızı yerden kaldırdığınızda ya da merdiven çıktığınızda.
• Nedenler ve risk faktörleri

  Plantar fasiit, topuk kemiğini ayak parmaklarına bağlayan bölümün (plantar fasya) zorlanmasıyla ortaya çıkar. Bunun neden olduğu her zaman açık değildir.

  Plantar fasiit yaygındır. Şu durumlarda görülme olasılığı daha yüksek olabilir:

  • 40–60 yaş arasında olmak,
  • sert zeminlerde egzersize yeni başlamış olmak,
  • baldır ya da topuk gergin hâldeyken egzersiz yapmak,
  • egzersiz sırasında ayak tabanını aşırı germek,
  • çok ayakta durmak, yürümek ya da koşmak veya bunları her zamankinden çok daha fazla yapmaya başlamak,
  • yeterince yumuşak ya da destekleyici olmayan ayakkabılar giymek,
  • fazla kilolu olmak.
• Tanı süreci nasıl işler?

  Şu durumlarda bir doktora başvurun:

  • ayak tabanındaki ağrı şiddetliyse ya da olağan işlerinizi yapmanızı engelliyorsa,
  • ayak ağrınız kötüleşiyorsa ya da tekrar tekrar ortaya çıkıyorsa,
  • evde 2 hafta uyguladığınız önlemlere rağmen ayak ağrınız düzelmediyse,
  • ayağınızda karıncalanma ya da his kaybı varsa,
  • diyabetiniz ve ayak ağrınız varsa; diyabeti olanlarda ayak sorunları daha ciddi olabilir.
• Tedavi ve yönetim

  Yapılabilecekler:

  • dinlenin ve fırsat buldukça ayağınızı bir tabureye koyarak yükseltin,
  • havluya sarılı bir buz torbasını (ya da donmuş bezelye paketini) 2–3 saatte bir, en fazla 20 dakika ağrılı bölgeye koyun,
  • topuğu yumuşak destekli ve ayak kemerini iyi destekleyen ayakkabılar giyin,
  • ayakkabılarınızda tabanlık ya da topuk pedi kullanın,
  • ayak tabanını ve topuğu germeye yönelik düzenli, hafif egzersizler yapın,
  • yüzme gibi ayaklara baskı yapmayan egzersizleri deneyin,
  • Ağrı kesici kullanımı için eczacınıza danışın.
  • fazla kilonuz varsa kilo vermeye çalışın.

  Kaçınılması gerekenler:

  • uzun süre yürümeyin ya da ayakta durmayın,
  • yüksek topuklu ya da dar, sivri burunlu ayakkabı giymeyin,
  • parmak arası terlik ya da arkası açık terlik giymeyin,
  • sert zeminlerde çıplak ayakla yürümemeye çalışın.

  Eczacıya hangi ağrı kesicinin uygun olduğunu, ayakkabı için tabanlık ve pedleri ve doktora gitmeniz gerekip gerekmediğini sorabilirsiniz.

• İşlemler

  Plantar fasiit düzelmezse bir fizyoterapiste ya da ayak sağlığı uzmanına (podiatrist) görünmeniz gerekebilir. Fizyoterapist belirtileri hafifletmeye yardımcı egzersizleri gösterebilir. Ayak sağlığı uzmanı tabanlık, uygun ayakkabı ya da gece takılan ateller önerebilir.

  Bunlar işe yaramazsa steroid iğnesi ya da ayağa makineyle yüksek enerjili ses dalgaları verilmesi (vücut dışından şok dalgası tedavisi) gibi başka tedaviler önerilebilir. Daha seyrek olarak ameliyatı konuşmak üzere bir uzmana yönlendirilebilirsiniz.